Komisja Europejska uznała planowane przez Polskę wsparcie rozbudowy fabryki ciężarówek MAN w Niepołomicach za niezgodne z unijnymi przepisami dotyczącymi pomocy państwa. Chodzi łącznie o ponad 116 mln zł w formie dotacji i zwolnienia z podatku CIT, których Polska nie może teraz udzielić.
116 mln zł wsparcia dla MAN
Sprawa dotyczy planu pomocy zgłoszonego Komisji Europejskiej przez Polskę w 2024 r. Pieniądze miały wesprzeć rozbudowę mocy produkcyjnych zakładu MAN Trucks w Niepołomicach w województwie małopolskim.
Pakiet składał się z dwóch elementów. Pierwszym była dotacja w wysokości 10,7 mln zł, a drugim zwolnienie z podatku CIT o wartości 105,6 mln zł. Łączna wartość planowanego wsparcia przekraczała więc 116 mln zł.
Samo położenie inwestycji nie stanowiło problemu. Małopolska jest regionem kwalifikującym się do pomocy regionalnej zgodnie z unijnymi regulacjami, a projekt miał sprzyjać rozwojowi gospodarczemu i zatrudnieniu. Komisja postanowiła jednak sprawdzić, czy konkretny pakiet dla MAN spełnia wszystkie wymagane warunki.
Komisja wszczęła postępowanie
W lipcu 2025 r. Komisja Europejska rozpoczęła pogłębione postępowanie wyjaśniające. Jednym z najważniejszych pytań było to, czy publiczne pieniądze rzeczywiście były potrzebne, aby skłonić MAN do realizacji inwestycji właśnie w Małopolsce.
W przypadku regionalnej pomocy publicznej nie wystarczy bowiem wykazać, że inwestycja przyniesie regionowi korzyści. Wsparcie powinno wywoływać tzw. efekt zachęty, czyli realnie wpływać na decyzję przedsiębiorstwa, a jego wysokość musi być ograniczona do niezbędnego minimum.
KE: MAN nie potrzebował tej zachęty
Po przeanalizowaniu sprawy Komisja doszła do wniosku, że przedstawione argumenty nie potwierdzają, aby bez polskiego wsparcia MAN wybrał inne miejsce dla inwestycji. KE wskazała również, że Polska nie wykazała, iż wartość pomocy została ograniczona do niezbędnego minimum.
Komisja Europejska, cytowana przez PAP, podsumowała jeden z kluczowych wniosków postępowania następująco:
Zgromadzony materiał dowodowy nie wskazywał na to, by bez tego wsparcia spółka MAN zdecydowała się na inwestycję w innej lokalizacji.
W rezultacie Komisja zakwestionowała zarówno rzeczywisty efekt zachęty, jak i proporcjonalność planowanego wsparcia. Ostateczny wniosek oznacza, że Polska nie może przekazać MAN pieniędzy na wcześniej zgłoszonych zasadach.
KE, cytowana przez PAP, wyjaśniła swoją decyzję następująco:
Ponieważ wsparcie publiczne nie wywarło rzeczywistego efektu zachęty – jako że nie skłoniło skutecznie spółki MAN Trucks do inwestycji w konkretnym regionie – a ponadto jego wysokość nie była proporcjonalna, pomoc ta jest niezgodna z unijnymi przepisami dotyczącymi pomocy państwa. W związku z tym Polska nie może tej pomocy udzielić.
Pomoc regionalna jest możliwa, ale pod warunkami
Unijne przepisy dopuszczają wspieranie inwestycji i zatrudnienia w słabiej rozwiniętych regionach. Państwo musi jednak wykazać m.in., że wsparcie rzeczywiście wpływa na decyzję inwestora oraz nie jest wyższe, niż potrzeba do przyciągnięcia inwestycji.
Komisja bierze też pod uwagę wpływ pomocy na konkurencję. Wsparcie nie powinno prowadzić m.in. do nadmiernego zwiększenia mocy produkcyjnych na kurczącym się rynku ani powodować przenoszenia działalności lub inwestycji z innych regionów Unii Europejskiej znajdujących się w niekorzystnej sytuacji.






