Nawigacja satelitarna stała się dla wielu kierowców czymś znacznie więcej niż pomocą podczas podróży w nieznane miejsce. Z badania przywoływanego przez eBay wynika, że 69% ankietowanych doświadczyło problemów podczas jazdy bez GPS-u, a 20% deklaruje, że nie potrafi posługiwać się tradcyjną mapą lub jej czytać.
Bez GPS łatwo o pomyłkę i stres
Nawigacja w smartfonie lub systemie multimedialnym samochodu jest dziś praktycznie niepisaną normą. Kierowcy korzystają z niej nie tylko po to, aby znaleźć drogę, ale również do omijania korków czy otrzymywania informacji o sytuacji na trasie.
Badanie eBay pokazuje jednak, jak duże znaczenie zaczęły mieć takie rozwiązania. 69% ankietowanych przyznało, że podczas jazdy bez GPS-u spotkała ich nieprzyjemna sytuacja. W tej grupie 45% wybrało zły kierunek, 31% odczuwało szczególnie duży stres, a jedna czwarta pojechała za daleko lub dotarła na miejsce ze znacznym opóźnieniem.
Jeszcze bardziej wymowna jest deklaracja dotycząca tradycyjnych sposobów orientowania się w terenie. 20% badanych twierdzi, że nie wie, jak korzystać z mapy lub nie potrafi jej odczytać. Oznacza to, że awaria telefonu, brak zasięgu albo niedostępność systemu nawigacyjnego mogłyby dla części kierowców szybko stać się poważnym utrudnieniem.
Smartfon wygrywa, ale fabryczna nawigacja nie znika
Najpopularniejszym rozwiązaniem pozostają aplikacje instalowane w telefonach. Według danych eBay 46% ankietowanych korzysta z nawigacji na smartfonie. Do tej kategorii należą m.in. rozwiązania takie jak Waze, Google Maps czy Apple Maps.
Mimo powszechności smartfonów fabryczne systemy samochodowe nadal mają mocną pozycję. 29% badanych używa nawigacji wbudowanej w samochód. To pokazuje, że rozwiązania producentów aut nie zostały wyparte przez aplikacje mobilne.
fot. Volvo
Na przeciwległym końcu skali znajduje się niewielka grupa kierowców, którzy nadal radzą sobie bez elektronicznego przewodnika. Według badania 5% korzysta z tradycyjnej mapy lub orientuje się dzięki oznakowaniu drogowemu.
Nawigacja pomaga nie tylko znaleźć adres
Popularność aplikacji można wyjaśnić także tym, że współczesna nawigacja oferuje znacznie więcej niż wyznaczanie trasy. Systemy mogą przekazywać ostrzeżenia od innych użytkowników i na bieżąco proponować alternatywną drogę w przypadku zatorów.
Takie automatyczne przekierowywanie ruchu ma jednak również skutki uboczne. Algorytm może skierować wielu kierowców na lokalne drogi, przez co miejscowości lub odcinki zwykle obsługujące niewielki ruch zostają nagle mocno obciążone.
Częste używanie GPS może wpływać na orientację przestrzenną
Problem nie ogranicza się do wygody za kierownicą. W 2020 roku badacze opisywali związek między intensywnym korzystaniem z nawigacji a osłabieniem zdolności przestrzennych potrzebnych do rozumienia otoczenia i samodzielnego poruszania się w nim.
Wskazywano przy tym na mechanizm, który może się sam wzmacniać: osoby mające większe trudności z zapamiętywaniem informacji przestrzennych częściej korzystają z systemów wspomagających nawigację, a ograniczenie samodzielnego orientowania się może dalej osłabiać te umiejętności.
Skala znaczenia GPS wykracza zresztą daleko poza samochody. Raport Royal Academy of Engineering z 2011 roku szacował, że od 6 do 7% europejskiego PKB było w dużym stopniu zależne od wykorzystania GPS, m.in. w rolnictwie, przemyśle i finansach. Dla kierowcy pozostaje on przede wszystkim wygodnym narzędziem, ale dane eBay sugerują, że dla części użytkowników stał się już pomocą, bez której trudno sobie poradzić.
