Mercedes-Benz przedstawił szczegółowy plan ograniczenia emisji CO₂ o 70% do 2039 roku względem 2019 roku. Niemiecki producent zamierza zmniejszyć emisje nie tylko podczas eksploatacji samochodów, ale również w fabrykach i całym łańcuchu dostaw. Jednym z najważniejszych elementów strategii są nowe umowy dotyczące aluminium oraz eksperymentalna technologia produkcji stali z wykorzystaniem wodoru.
Trzy cele emisyjne
Podczas wydarzenia Sustainability Dialogue x Sustainability Update w Sindelfingen Mercedes-Benz sprecyzował założenia programu Ambition 2039. Producent wyznaczył trzy główne cele redukcji emisji CO₂ względem poziomu z 2019 roku:
- 90% mniej emisji związanych z własną produkcją samochodów.
- 80% mniej emisji podczas eksploatacji pojazdów, pod warunkiem odpowiedniego rozwoju rynku i infrastruktury.
- 70% mniej emisji w całym uwzględnianym łańcuchu wartości, obejmującym poszczególne etapy cyklu życia samochodu.
To trzy odrębne wskaźniki, których nie należy ze sobą sumować. Najszerszy z nich obejmuje działalność producenta oraz emisje powstające poza jego zakładami, między innymi podczas wytwarzania materiałów i użytkowania pojazdów. Po 2039 roku Mercedes zamierza kontynuować redukcję, aby w kolejnej dekadzie osiągnąć neutralność emisyjną netto. Zgodnie z przyjętą definicją oznacza to ograniczenie emisji o co najmniej 90% względem 2019 roku i trwałą neutralizację pozostałej części.
Realizacja planu będzie zależała przede wszystkim od elektryfikacji gamy modelowej. Mercedes zapowiada wprowadzenie 14 samochodów w pełni elektrycznych w latach 2025–2027. Jako przykład dotychczasowych postępów wskazuje elektrycznego GLC, którego emisje CO₂ w całym analizowanym cyklu życia mają być o około dwie trzecie niższe niż w przypadku spalinowego poprzednika.
Aluminium z mniejszym śladem
Jedną z najważniejszych nowości jest podpisanie wiążącej, długoterminowej umowy z norweskim koncernem Hydro. Mercedes będzie kupował aluminium pierwotne od 2026 roku do okresu wykraczającego poza 2030 rok. Kontrakt określa stopniowe obniżanie śladu węglowego dostarczanego surowca.
Obecnie aluminium pozyskiwane przez Mercedesa od Hydro, produkowane przy wykorzystaniu energii odnawialnej, charakteryzuje się śladem węglowym wynoszącym około 4 kg ekwiwalentu CO₂ na kilogram metalu. To o około 72% mniej niż światowa średnia wynosząca 14,4 kg CO₂e/kg.
Nowa umowa przewiduje dalszą poprawę tych parametrów. Do 2028 roku ślad węglowy aluminium pierwotnego ma spaść do 3,5 kg CO₂e/kg, natomiast od 2030 roku docelowo do 3 kg CO₂e/kg. W porównaniu z obecną wartością oznaczałoby to redukcję odpowiednio o 12,5% i 25%.
Kontrakt obejmuje co najmniej 10% zapotrzebowania Mercedesa na aluminium pierwotne. Producent dołączył również do sektora aluminium inicjatywy First Movers Coalition, zobowiązując się do pozyskiwania do 2030 roku minimum 10% tego surowca zgodnie z kryteriami organizacji. Inicjatywa ma stymulować inwestycje w technologie niskoemisyjne poprzez zapewnienie producentom materiałów przewidywalnego popytu.
Recykling w nowych elektrykach
Współpraca z Hydro nie ogranicza się do aluminium pierwotnego. Od 2027 roku Mercedes planuje wykorzystywać również materiał Hydro CIRCAL, zawierający co najmniej 75% aluminium pochodzącego z recyklingu produktów poużytkowych. Jego ślad węglowy nie przekracza 2 kg CO₂e/kg.
Surowiec ma trafić do seryjnej produkcji nowej generacji dużych samochodów elektrycznych. Mercedes zapowiedział jego zastosowanie już latem 2026 roku, przedstawiając się jako pierwszy europejski producent samochodów, który ogłosił taki plan.
Równolegle obie firmy współpracują w ramach programu Corridor, obejmującego kwestie środowiskowe i społeczne związane z działalnością Hydro w Brazylii. Szczególną uwagę poświęcono społecznościom znajdującym się wzdłuż liczącego 244 km rurociągu transportującego boksyt w stanie Pará.
W dłuższej perspektywie Mercedes chce zwiększyć udział surowców wtórnych w wykorzystywanych materiałach do 40% w ciągu najbliższej dekady. Ma to ograniczyć zależność produkcji od pozyskiwania nowych zasobów naturalnych.
Stal produkowana z wodorem
Drugim istotnym obszarem jest stal. Mercedes przeprowadził projekt pilotażowy wspólnie z Anglo American i HyIron, sprawdzając możliwość ograniczenia emisji już na etapie przetwarzania rudy żelaza.
W eksperymencie wykorzystano drobną rudę żelaza z kopalni Sishen w Republice Południowej Afryki, należącej do działalności wydobywczej Kumba Iron Ore. Materiał został przetworzony przez HyIron na żelazo bezpośrednio zredukowane (DRI) przy użyciu wodoru oraz autorskiej technologii pieca obrotowego.
Istotną cechą procesu jest pominięcie energochłonnego etapu granulowania rudy, czyli wytwarzania peletów. Drobna ruda, stosowana obecnie przede wszystkim w wielkich piecach, może dzięki temu zostać bezpośrednio wykorzystana do produkcji DRI.
Według HyIron emisje bezpośrednie oraz pośrednie związane z zakupioną energią, określane jako zakresy 1 i 2, wynoszą w tym procesie zaledwie 10 kg CO₂ na tonę wyprodukowanego DRI. Wartość ta dotyczy jednak wskazanych etapów procesu, a nie pełnego śladu węglowego gotowej stali.
Uzyskany materiał wykorzystano następnie do produkcji stali, z której wykonano demonstracyjny element przeznaczony do Mercedesa EQS. Próba potwierdziła techniczną wykonalność rozwiązania w całym badanym łańcuchu produkcyjnym, lecz nie oznacza jeszcze wdrożenia go na skalę przemysłową.
Od kopalni do samochodu
Projekt stalowy obejmuje również kontrolę pochodzenia surowców. Kopalnie Sishen i Kolomela uzyskały poziom IRMA75 w niezależnym audycie przeprowadzonym według standardów Initiative for Responsible Mining Assurance.
Oznacza to zasadnicze spełnienie wszystkich 40 krytycznych wymagań standardu oraz co najmniej 75% kryteriów w każdym z czterech obszarów oceny. Obejmują one odpowiedzialność społeczną, ochronę środowiska, uczciwość prowadzenia działalności i planowanie długoterminowych skutków wydobycia.
Według Mercedesa są to dotychczas jedyne kopalnie rudy żelaza w Afryce, które osiągnęły poziom IRMA75. Producent należy do inicjatywy IRMA od 2021 roku i wykorzystuje niezależne audyty do zwiększania przejrzystości swojego łańcucha dostaw.
Po zakończeniu pilotażu Mercedes i HyIron podpisały memorandum o porozumieniu dotyczące dalszej weryfikacji technologii oraz możliwości jej uprzemysłowienia. Nie przedstawiono jednak harmonogramu rozpoczęcia seryjnego wykorzystania tak wytwarzanej stali w samochodach.
Wiatraki zasilą fabryki
Zmiany obejmują również własne zakłady Mercedesa. W ciągu ostatnich dwóch lat producent uzyskał skumulowane oszczędności energii na poziomie około 570 GWh dzięki poprawie efektywności energetycznej swojej globalnej sieci produkcyjnej.
Obecnie energia odnawialna odpowiada za 51% całkowitego zużycia energii w zakładach Mercedes-Benz Cars oraz 39% w zakładach Mercedes-Benz Vans. Jednocześnie cała energia elektryczna kupowana przez firmę od zewnętrznych dostawców na świecie pochodzi ze źródeł odnawialnych. Nie oznacza to jednak, że wszystkie fabryki są już w pełni zasilane energią odnawialną, ponieważ całkowite zużycie obejmuje również inne nośniki energii.
Do połowy 2027 roku na torze testowym w Papenburgu ma rozpocząć pracę 20 turbin wiatrowych o łącznej mocy 140 MW. Kolejnym elementem strategii jest długoterminowa umowa z Iberdrolą, zapewniająca od 2027 roku ponad 140 MW mocy ze źródeł odnawialnych w ramach morskiej farmy wiatrowej Windanker.
Według Mercedesa oba przedsięwzięcia mogą wspólnie pokryć około połowy rocznego zapotrzebowania koncernu na energię elektryczną w Niemczech. Ograniczenie zużycia energii i zwiększenie udziału własnych oraz zakontraktowanych źródeł odnawialnych ma jednocześnie poprawić przewidywalność kosztów produkcji.
Nowe priorytety strategii
Od 2027 roku Mercedes zamierza skoncentrować strategię zrównoważonego rozwoju na czterech obszarach: dekarbonizacji, gospodarce o obiegu zamkniętym, bezpieczeństwie oraz odpowiedzialności społecznej. W części dotyczącej bezpieczeństwa producent połączy zagadnienia bezpieczeństwa drogowego i zaufania do technologii cyfrowych, między innymi systemów wspomagania kierowcy.
Firma rozwija także narzędzia umożliwiające kontrolę pochodzenia materiałów. Czwarta edycja raportu Raw Material Report obejmuje analizę 24 surowców uznanych za krytyczne, ze szczególnym uwzględnieniem stali. Nowością jest interaktywne narzędzie Transparent GLA, przedstawiające 19 surowców wykorzystywanych w wybranych komponentach nowego GLA.
Ważnym aspektem całej strategii jest jej wymiar gospodarczy. Długoterminowe kontrakty na aluminium mają nie tylko ograniczać emisje, ale również stabilizować dostawy, zmniejszać ekspozycję na wahania cen surowców i ułatwiać planowanie kosztów.
Największym wyzwaniem pozostaje przejście od projektów pilotażowych i deklaracji zakupowych do produkcji przemysłowej. Umowa z Hydro określa konkretne wolumeny i parametry emisyjne, natomiast technologia stalowa nadal wymaga dalszej walidacji. To właśnie skala wdrożeń, tempo elektryfikacji i rzeczywiste zmiany w całym łańcuchu dostaw zdecydują, czy Mercedes osiągnie zapowiedzianą na 2039 rok redukcję emisji.
