Skoda rozbita o barierę, kabina jak potrzask i helikopter bez miejsca do lądowania. A jednak to nie obraz końca, tylko pierwszy kadr opowieści, w której Robert Kubica – chłopak z Krakowa – wiele razy miał się podnieść, by w końcu wdrapać się na sam szczyt. Nie dość, że wrócił do „królowej motorsportu”, to jeszcze sięgnął po najwyższy stopień podium w 24h Le Mans wraz z Ferrari. Historia zaczęła się od plastikowego samochodziku i prowadziła przez karting, aż po debiut w F1. To była trasa usiana wybojami, zdolnymi zatrzymać nawet najbardziej nieustępliwy charakter. Ale niekoniecznie Roberta Kubicę…

Kraków, warsztat, tor – narodziny zawziętości

Artur Kubica kochał motoryzację i zawodowo sprzedawał części samochodowe. To on kupił synowi najpierw model z silnikiem spalinowym, a potem pierwszy gokart. W Polsce torów było jak na lekarstwo – nierzadko trzeba było pokonać setki kilometrów z białym kaskiem w bagażniku. Robert jeździł, gdzie się dało, a gdy skończył 10 lat – minimalny wiek dopuszczający do startów – natychmiast wystartował i zaczął wygrywać. W trzy lata zdobył sześć tytułów mistrza Polski, choć sprzęt miał daleki od ideału. W kraju, który nie słynął z wyścigowej infrastruktury, talent dojrzewał w rytmie weekendowych wypraw na tor. Wyjazd do Włoch w wieku 13 lat był decyzją graniczną. Robert praktycznie zamieszkał w warsztacie kartingowym, uczył się mechaniki i ścigał z rówieśnikami, którzy mieli wsparcie koncernów. To wtedy na sprzęcie o zbliżonych osiągach potrafił ograć przyszłe gwiazdy – Hamiltona, Rosberga, Vettela. W 1998 został pierwszym obcokrajowcem z mistrzostwem Włoch w kartingu juniorów, a rok później to powtórzył. Wygrał też dwukrotnie Monaco Kart Cup – i nagle we włoskich mediach zaczęło się przewijać w kółko to jedno nazwisko: Kubica.

Pierwszy cios od losu: 2003 i tytan w prawym przedramieniu

Rok 2003 przyniósł poważny wypadek drogowy, w którym kość prawego przedramienia złamała się w pięciu miejscach. Pierwsze leczenie w Polsce nie przywróciło sprawności dłoni. Dopiero we Włoszech, po operacjach i rehabilitacji, wróciła nadzieja na powrót na tor. 21 czerwca 2003 Robert stanął do wyścigu Formuły 3 z 18 tytanowymi śrubami w ręku i… wygrał. Determinacja zyskała nową definicję, a fatum – pierwszy raz – zostało odepchnięte.

Droga do Formuły 1: od testu Renault do fotela BMW Sauber

W 2004 Kubica ścigał się w F3 z fabrycznym wsparciem Mercedesa, wygrywając prestiżowe rundy i bijąc rekord w Makau. Rok 2005 to mistrzostwo World Series by Renault i test w bolidzie F1 tej marki. Miejsca w zespole zabrakło, ale wieści o Polaku rozniosły się błyskawicznie. BMW Sauber zaprosiło go jako kierowcę testowego. W 2006 – po problemach Jacquesa Villeneuve’a – Robert dostał fotel wyścigowy. Monza, 6 sierpnia 2006: trzeci start i podium. Włosi wiwatowali, a Polacy mieli powód do dumy.

Katastrofa w Kanadzie 2007 i zwycięstwo 2008 – granice ludzkiego ciała

Grand Prix Kanady 2007 to kontakt z rywalem, betonowa ściana i roztrzaskany bolid. Wypadek wyglądał absolutnie przerażająco. Zarejestrowane przeciążenie sięgnęło 75G. Zamiast nekrologu, szybko podpisano kartę wypisu, a na niej stwierdzono: wstrząśnienie mózgu i skręconą kostkę. Robert wrócił do ścigania już w kolejnym wyścigu. Dokładnie rok później, znów w Kanadzie, pojechał perfekcyjnie i wygrał. Polska oszalała, ale radość trwała krótko. BMW ogłosiło, że priorytetem będzie rozwój auta na kolejny sezon, a nie walka o tytuł. Lider mistrzostw został odcięty od realnej szansy na koronę. W klasyfikacji generalnej skończyło się na czwartym miejscu.

Rozstanie z BMW, wybór Renault. A w tle Ferrari

Sezon 2009 okazał się rozczarowujący. BMW zbudowało słaby samochód, a potem wycofało się z F1. Na 2010 Robert wybrał Renault, stawiając na „ludzkie” podejście zamiast korporacyjnego chłodu. Jeździł znakomicie, a jednocześnie z krwiobiegiem padoku krążyła plotka o Ferrari. Po latach sam przyznał, że w 2012 miał jeździć w zespole z Fernando Alonso, z niższymi zarobkami niż gdzie indziej, bo nie o pieniądze chodziło.

Wysoka cena rajdowego treningu

Robert traktował rajdy jako ćwiczenie panowania nad samochodem na granicy przyczepności. Kontrakt nie zabraniał mu startów, więc zimą 2011 pojechał jeszcze jeden – lokalny Ronde di Andora. To miał być ostatni przed przejściem do Ferrari. Robert tuż przed startem miał mieszane uczucia i w głowie kłębiły mu się myśli o rezygnacji. Ale ostatecznie wziął udział. Warunki były trudne. Jego Skoda Fabia uderzyła w barierę w miejscu łączenia sekcji, a metalowa szyna wdarła się do kabiny. Pilot Jakub Gerber wydostał się przez okno – drzwi były zmiażdżone. Na miejscu brakowało nożyc do stali. Po ponad godzinie udało się uwolnić kierowcę; helikopter krążył, ale nie miał gdzie wylądować. Stan Roberta był krytyczny: liczne złamania, zmiażdżona prawa ręka, ogromna utrata krwi. Rozpoczęła się walka o życie i długie operacje, które – jak później żartował – „miał częściej niż starty w całym sezonie F1”. Jak zauważył wieloletni rywal i przyjaciel, Fernando Alonso:

Gdy usłyszałem o wypadku, myślałem, że Robert nie przeżyje.

Bolesny powrót: od lokalnych oesów do tytułu WRC2

We wrześniu 2012 Kubica wrócił do rajdówki na włoskim, lokalnym rajdzie i wygrał. Prawa ręka nigdy nie odzyskała pełnej sprawności, ale sekwencyjna skrzynia i wspomaganie pozwalały prowadzić z dominującą jedną ręką. W 2013 – debiut w WRC2, pięć zwycięstw w sześciu startach i tytuł mistrza świata. Euforia wróciła. W WRC mierzył się już jednak z fabrycznymi gigantami, dysponując prywatnym zespołem i mniejszym budżetem. Krytycy kpili, że częściej rozbija niż dojeżdża, ale Robert dobrze wiedział, że bezpieczną jazdą dojeżdża się do mety, a na podium można się wdrapać podejmując ryzyko. 

Druga młodość: endurance, WRT i dramat ostatniego okrążenia

Po nieudanym sezonie w 2019 roku, marzenie o stałym powrocie do F1 – w ekipie dysponującej konkurencyjnym bolidem – blakło. Kubica za to odnalazł się w wyścigach długodystansowych. W 2021 dołączył do belgijskiego WRT i natychmiast był szybki. Zespół zdobył mistrzostwo European Le Mans Series, a w 24h Le Mans prowadził niemal do końca. Na ostatnim okrążeniu samochód stracił moc. Komentatorzy tylko rozpaczliwie milczeli, a potem próbowali ubrać bezradność w słowa. To była jedna z najbardziej pechowych końcówek w całej historii tego wyścigu.

Ferrari 499P, WEC i spełnienie – 2024/2025

W 2023 Ferrari wróciło do najwyższej kategorii długodystansowej z prototypem 499P. W 2024 Robert dołączył do załogi trzeciego samochodu, a w 2025 ponownie stanął na starcie 24h Le Mans. 11 czerwca cały świat motorsportu oglądał zwycięstwo Polaka. Nie bez przeszkód: awarie skrzyni wymuszały zmianę stylu jazdy, a system nawodnienia odmówił posłuszeństwa. Ponad trzy i pół godziny bez picia, w pełnym skupieniu i z tempem na zwycięstwo. Niemal do samego końca istniało ryzyko, że Ferrari zdecyduje się na tzw. „team orders” i nakaże Robertowi oddanie pozycji na rzecz jednego z fabrycznych Ferrari 499P. Na szczęście tak się nie stało, bo samochody z Maranello rozdzieliło Porsche z numerem 6, zespołu Penske Motorsport. Dzięki sukcesowi wywalczonemu m.in. za sprawą Polaka, włoski producent mógł pochwalić się trzecim zwycięstwem z rzędu w 24H Le Mans, po wcześniejszych sukcesach w 2023 i 2024. Miłych słów na temat Kubicy nie szczędził Fernando Alonso:

On jest legendą naszego sportu. A po wygraniu Le Mans jest nią jeszcze bardziej.

Fatum kontra Robert: zero do jednego

W biografii Roberta nie ma „łatwych” rozdziałów. Jest za to codzienna, żmudna praca, nie zawsze przekuta w sukces w dniu próby. Jest ból i świadomość ceny oraz straconych gdzieś po drodze szans. Są też wybory na rozstajach – odejście od „korporacyjnego” komfortu, rajdy jako narzędzie doskonalenia, wyścigi wytrzymałościowe jako drugi dom. Kubica nie tylko zagrał w filmie o superbohaterze: on go wyreżyserował. Napisał akapit po akapicie.

To nie tylko historia piekielnie szybkiego kierowcy, ale przede wszystkim niezłomnego charakteru. Robert Kubica imponuje tym, jak – bez względu na przeciwności losu – nieustannie i w sposób niezachwiany pracował nad tym, by osiągnąć postawione przez siebie cele, oddając się w życiu swojej pasji. Polak na różne sposoby realizował swoją potrzebę „jechania szybciej” – także i w wirtualnym świecie.

Oś czasu – kluczowe daty i wątki

• 1998–1999 – mistrzostwa Włoch w kartingu juniorów, dwukrotny triumf w Monaco Kart Cup.
• 2003 – wypadek drogowy, 18 śrub w prawym przedramieniu, zwycięski powrót do F3.
• 2006 – debiut w F1, podium w Monzy.
• 2007 – wypadek w Kanadzie (75G), błyskawiczny powrót.
• 2008 – zwycięstwo w Kanadzie, BMW rezygnuje z walki o tytuł.
• 2011 – wypadek na Ronde di Andora, walka o życie.
• 2013 – tytuł WRC2.
• 2021 – mistrzostwo ELMS z WRT; dramatyczna utrata zwycięstwa w Le Mans na ostatnim okrążeniu.
• 2024 – dołączenie do składu Ferrari w najwyższej kategorii długodystansowej hypercar LMDh.
• 2025 – zwycięstwo w 24h Le Mans wraz z Ferrari.

Dziedzictwo: więcej niż wynik

Dziś nazwisko Kubicy kojarzy się z odpornością psychiczną i z kulturą pracy, która nie potrzebuje scenicznego patosu. To historia o tym, że „fatum” bywa tylko sumą zdarzeń, a odpowiedź – sumą nawyków. W świecie, w którym łatwo o wymówki, ten życiorys działa jak lustro: trudno je zbić, kiedy widzisz w nim kogoś, kto wybrał trudniejszą drogę i nie odwrócił wzroku, gdy znów trzeba było zaczynać od zera. Robert to żywa legenda o charakterze mistrza świata. Osoba, która napisała piękną historię na naszych oczach. Nie pozostaje nic innego, jak kibicować i wierzyć w przyszłe sukcesy – w oczekiwaniu na kolejne rozdziały opowieści o jednym z najlepszych kierowców wszech czasów.

O ile Robert Kubica był znany raczej z dość stonowanych i chłodnych wypowiedzi, o tyle można odnieść wrażenie, że ostatnimi czasy mocno skrócił dystans. Szczególnie oglądając programy z serii „F1 CoDrive”:

O autorze